Нәселдәнлек

Узган гасырның башларында татар артистлары арасында шундый гадәт барлыкка килде: алар, нәсел исемнәрен ташлап, Ауропада яшәүчеләр сыман, сәер кушаматлар ала башладылар. Әйтик: Ильская, Волжская, Болгарская, Ашказарский, Иманский, соңрак Гарский, Мушинский…

«Мохтар Мутин хәтәр актер иде…»

Рәшидә Җиһаншина:

— Бервакыт сәхнәдә Горькийның «Дошманнар»ын уйный идек. Мин — Надяны, Мутин Захар Бардинны уйныйбыз. Спектакль вакытында кемдер арка ягымда усал итеп ысылдый:

Сәйдәш маҗаралары

Шомлы, ач елларның берсендә без Бакуга гастрольгә киттек. Театр бинасында репетиция ясап ятабыз. Театрга хәрби кием кигән бер кеше килеп керде. Бик кәттә киенгән бу кеше ян-башына алтатар таккан, кулына ниндидер кара букча тоткан. Әлеге хәрби кеше, бик җитди тавыш белән:

Борынгы татарларда язу-сызу

Тузга язмаганны дөрес булса да сөйләмә, дигән гыйбарә бар. Димәк, безнең борынгы бабаларыбыз каен тузына язган?! Алайса нигә тузга язылган бер генә татарча артефактның да табылганы юк соң? Урысларда «берестяная грамота» дигәне сирәк булса да очрап тора. Билгеле, күренеш үзе булмаса, тиктомалдан төшенчә (яисә, бу очракта – гыйбарә) дә туа алмый. Шуңа күрә, баягы гыйбарәне раслар өчен булса да, татарча-түркчә язылган каен тузы табылыр әле, Аллаһ боерса.

Бакый Урманче: «Шаркылдап көлгән кешеләрне сөймим»

Батулла: Остазым, сезнең рәхәтләнеп көлгәнегез бармы?

Бакый Урманче: Юк! Мин шаркылдап көлгән кешеләрне сөймим! Үзем дә кычкырып көлмимен. Мин елмаям гына. Кеткелдим генә!

Чын шагыйрь нинди була?

Вә кем бар, йөз чөерми милләтеннән,

Көмеш, алтын санәмнәргә табынмас?

Габдулла Тукай, 1910

Аккош күлендә яшәгәндә, Хәсән Туфан бик канатланып, рухланып кайта да Гомәр Бәшир янына керә:

«Оялчан артистка буламыни?»

19.10.1983

Актерлар йортында сөйләшү.

Мине усал, кап-йот хатын, дип сөйлиләр. Ә мин бик юаш, оялчан идем кыз чагымда… Таҗи Гыйззәт, Зәйни Солтанов Камал Өченче, Габдулла Шамук, Шакир Шамильскийлар — менә кемнәргә гашыйк, менә кемнәргә сокланам мин.

Хәсән Туфан беркайчан да карабодай боткасы ашамаган

Хәсән Туфан ул — сабый холыклы акыл иясе.

Сибгат Хәким, 1983

Хәсән Туфан беркайчан да карабодай боткасы ашамаган, диләр. Бер тапкыр хастаханәдә  ятканда, шәфкать туташлары шагыйрьдән:

Язучы-шагыйрь арасындагы гадәт

Җитмешенче елларда язучы-шагыйрь арасында шундый бер гадәт бар иде. Иҗат кичәсе уздырганда игъланнарга атаклы җырчыларның, мәшһүр ансамбльләрнең исемнәрен язалар иде. Янәсе, шулай иткәч, халыкны күбрәк җыеп була.