Исле гөл (хикәянең ахыры)

Хикәянең башын монда укый аласыз

— Саумы, кызылбаш!

«Кызылбаш» — минем иң теңкәгә тигән урам кушаматы. Урам, диюем шул, өйдәгеләр миңа төрлечә эндәшә: чебеш, черәкәй, черек күкәй, койрык һ.б. Ә Кызылбаш дияргә өйдәгеләрдән беркем батырчылык итми, хәтта абыем да. Ачу килмәслек тә түгел, бөтен авылда бер минем чәч адәмнекенә охшамаган. Бу сүзнең миңа ничегрәк тәэсир иткәнен белсә дә, бер Алла белә. Шуңа да, килүчене күрмәс элек үк «энәләремне тырпайтып», еш-еш тын ала башладым. Ә инде каршымда ят киемле таныш түгел агай күргәч, беразга аптырап тордым: бәй, чит кеше минем зәһәр кушаматны кайдан белеп алды икән?

Исле гөл (хикәя)

Ачык тәрәзә аша кергән төнге салкынча һава сулышны киңәйтеп җибәрде. Түр бакчада үскән куаклар, дымлы һавада сафланып, тагы да көчлерәк аңкый; юл буе сузылган колхоз басуында бытбылдыкларның юк булдык» дип качышлы уйнаганы, басу башындагы күл буенда бакалар бакылдаганы ишетелә. Мин, көлемсерәп, ялангач йомры беләкләрен кушырып, йолдыз яуган күккә караган Сандугач апама карыйм. Бала чакта апамнан (ул чакта да икәү бергә шулай тын төнне тамаша кылган мәлләр булгандыр инде) бакаларның ни турында гәпләшкәнен төпченгәнем искә төште. Ул бөтен кош-кортлар, киек-хайваннарның телен белә торган иде. Бу юлы да аптырап калмады.

Асыл ташлы муенса (хикәянең ахыры)

Хикәянең башын монда укый аласыз

 

1943 ел. Сабира Ташкент қаласында хәрби госпитальдә шәфкать туташы. Институтның өченче курсында укыган чагында, ахырда укуны дәвам итү шарты белән, аны шунда эшкә җибәрделәр. Динисламның атасы Гимадислам белән дә алар шунда танышты. Авыр яраланган иде егет. Сабира аның Башкортстаннан икәнен белгәч, аңа тиз ияләште, аеруча якын күрде.

Асыл ташлы муенса (хикәя)

Беренче тапкыр гына мәжлестәш булганга күрә, хуҗалар да, кунаклар да бер-берсеннән тартыныбрак өстәл тирәли утырышты. Сый мул әзерләнгән. Хуҗабикә, Нәфисә ханым, һөнәре буенча табиб-терапевт, үзе утырып та тормый диярлек: өстәлгә әле берсен, әле икенчесен куя, йөзендә канәгать елмаю, бар булмышы — ягымлылык, ерактан килгән кунакларның кәефе кырылмасын дигән кебек, сакчыл-ихтирамлы мөгамәлә.

Бал дип үрелгәнем… (хикәя)

Нур белән кар кушылудан кызыл ялкын булып күзне камаштырган озын юлны күзәтәм. Тигез юлда ялгыз чана табаны астында тынлыкны бозып, кар шыгырдый, бу юлның да, чана белән кар чыгарган бу көйнең дә иге-чиге булмас кебек…

Янымда толыпка уранган әнием йокымсырап килә, ә, бәлки, йокламыйдыр да, шул ялан юлы төсле иксез-чиксез уйларына юлыккандыр.

Ә менә толып чабулары белән кар сыпырып, əледән-әле янтайган чананы авудан саклап атлаган, зәңгәрсу-яшькелт күзләрен генә калдырып, сакал-мыегына бәс сарган баһадир гәүдәле ир — минем әтием ул.